*- рдкाрд░рджрд░्рд╢ी рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХे рддрд╣рдд рддुрд░ंрдд рдоिрд▓ेрдЧा рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдк्рд░рдоाрдг-рдкрдд्рд░ : рдбॉ рдЬрдпंрдд рдЖрд╣ूрдЬा*
*- 14 рд╕े 15 рд╡рд░्рд╖ рдХी рдмाрд▓िрдХाрдУं рдХो рдиिःрд╢ुрд▓्рдХ рдПрдЪрдкीрд╡ी рд╡ैрдХ्рд╕ीрди, рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдкंрдЬीрдХрд░рдг рдФрд░ рдУрдЯीрдкी рд╕рдд्рдпाрдкрди рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп*
*- рдПрдирдЖрдИрдЯी рдлрд░ीрджाрдмाрдж рд╡िрдзाрдпрдХ рд╕рддीрд╢ рдлाрдЧрдиा рдиे рдХिрдпा рдПрдЪрдкीрд╡ी рд╡ैрдХ्рд╕ीрдиेрд╢рди рдЕрднिрдпाрди рдХा рдЙрдж्рдШाрдЯрди, рдмाрд▓िрдХाрдУं рд╕े рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдХрд░ाрдиे рдХी рдЕрдкीрд▓*
рдлрд░ीрджाрдмाрдж, 28 рдлрд░рд╡рд░ी।
рдЬिрд▓ा рдлрд░ीрджाрдмाрдж рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдЗрдХрд▓ рдХैंрд╕рд░ рдХी рд░ोрдХрдеाрдо рд╣ेрддु рдПрдЪрдкीрд╡ी (рд╣्рдпूрдорди рдкैрдкिрд▓ोрдоा рд╡ाрдпрд░рд╕) рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдХा 90 рджिрд╡рд╕ीрдп рд╡िрд╢ेрд╖ рдЕрднिрдпाрди рдЖрдЬ рдмीрдХे рд╕िрд╡िрд▓ рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ рдоें рдк्рд░ाрд░ंрдн рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдоें рдПрдирдЖрдИрдЯी рдлрд░ीрджाрдмाрдж рд╡िрдзाрдпрдХ рд╕рддीрд╢ рдлाрдЧрдиा рдиे рдмрддौрд░ рдоुрдЦ्рдпाрддिрдеि рд╢िрд░рдХрдд рдХी। рдЙрдирдХे рд╕ाрде рдоुрдЦ्рдп рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЕрдзिрдХाрд░ी рдбॉ рдЬрдпंрдд рдЖрд╣ूрдЬा рдФрд░ рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдЕрдзिрдХाрд░ी рдбॉ рд░рдЪрдиा рднी рдоौрдЬूрдж рд░рд╣ी।
рдПрдирдЖрдИрдЯी рдлрд░ीрджाрдмाрдж рд╡िрдзाрдпрдХ рд╕рддीрд╢ рдлाрдЧрдиा рдиे рдХрд╣ा рдХि рднाрд░рдд рд╕рд░рдХाрд░ рдХे рдиेрддृрдд्рд╡ рдоें рдоाрдирдиीрдп рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдк्рд░рдзाрдирдоंрдд्рд░ी рдирд░ेंрдж्рд░ рдоोрджी рдХे рдЖрд╣्рд╡ाрди рдкрд░ рджेрд╢рднрд░ рдоें рдмाрд▓िрдХाрдУं рдХे рд▓िрдП рдПрдЪрдкीрд╡ी (рд╣्рдпूрдорди рдкैрдкिрд▓ोрдоा рд╡ाрдпрд░рд╕) рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдЕрднिрдпाрди рд╕ंрдЪाрд▓िрдд рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдмрддाрдпा рдХि рдЗрд╕ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрд╣рд▓ рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рд╕рд░्рд╡ाрдЗрдХрд▓ рдХैंрд╕рд░ рдЬैрд╕ी рдЧंрднीрд░ рдмीрдоाрд░ी рдХी рд░ोрдХрдеाрдо рдХрд░рдиा рд╣ै, рдЬो рдПрдЪрдкीрд╡ी рд╕ंрдХ्рд░рдордг рдХे рдХाрд░рдг рд╡िрдХрд╕िрдд рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ै। рд╕рдордп рд░рд╣рддे рд▓рдЧाрдпा рдЧрдпा рдпрд╣ рдЯीрдХा рднрд╡िрд╖्рдп рдоें рдХैंрд╕рд░ рдХे рдЦрддрд░े рдХो рдХाрдлी рд╣рдж рддрдХ рдХрдо рдХрд░рдиे рдоें рд╕рд╣ाрдпрдХ рд╕िрдж्рдз рд╣ोрддा рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдпрд╣ рдЕрднिрдпाрди рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рдХिрд╢ोрд░िрдпों рдХे рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдХो рдз्рдпाрди рдоें рд░рдЦрддे рд╣ुрдП рд╢ुрд░ू рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдиिрд░्рдзाрд░िрдд рдЖрдпु рд╡рд░्рдЧ рдХी рдмाрд▓िрдХाрдУं рдХो рдиिःрд╢ुрд▓्рдХ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдХрд░ाрдИ рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै, рдЬिрд╕рд╕े рдЖрд░्рдеिрдХ рд░ूрдк рд╕े рдХрдордЬोрд░ рдкрд░िрд╡ाрд░ों рдХो рднी рдЗрд╕рдХा рдкूрд░ा рд▓ाрдн рдоिрд▓ рд╕рдХे। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЗрд╕े “рд░ोрдХрдеाрдо рдЖрдзाрд░िрдд рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдоॉрдбрд▓” рдХी рджिрд╢ा рдоें рдПрдХ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдХрджрдо рдмрддाрдпा рдФрд░ рдХрд╣ा рдХि рдмीрдоाрд░ी рдХा рдЗрд▓ाрдЬ рдХрд░рдиे рд╕े рдмेрд╣рддрд░ рд╣ै рдЙрд╕े рдкрд╣рд▓े рд╣ी рд░ोрдХ рд▓िрдпा рдЬाрдП। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдпрд╣ рдЯीрдХा рдЙрдкрдЪाрд░ рдХे рд▓िрдП рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдк्рд░ाрдердоिрдХ рд░ोрдХрдеाрдо (рдк्рд░ाрдЗрдорд░ी рдк्рд░िрд╡ेंрд╢рди) рдХे рд▓िрдП рд╣ै, рдХ्рдпोंрдХि “рдк्рд░िрд╡ेंрд╢рди рдЗрдЬ рдмेрдЯрд░ рджैрди рдХ्рдпोрд░” рдХे рд╕िрдж्рдзांрдд рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдмीрдоाрд░ी рдХी рд░ोрдХрдеाрдо рдкрд░ рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ा рдЦрд░्рдЪ, рдЙрдкрдЪाрд░ рдХी рддुрд▓рдиा рдоें рдмрд╣ुрдд рдХрдо рд╣ोрддा рд╣ै।
рдоुрдЦ्рдп рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЕрдзिрдХाрд░ी рдбॉ рдЬрдпंрдд рдЖрд╣ूрдЬा рдиे рдЬाрдирдХाрд░ी рджेрддे рд╣ुрдП рдмрддाрдпा рдХि рдЕрднिрдпाрди рдХे рдЕंрддрд░्рдЧрдд 14 рд╡рд░्рд╖ рдХी рдЖрдпु рдкूрд░्рдг рдХрд░ рдЪुрдХी рддрдеा 15 рд╡рд░्рд╖ рд╕े рдХрдо рдЖрдпु рдХी рдмाрд▓िрдХाрдУं рдХो рдиिःрд╢ुрд▓्рдХ рдПрдЪрдкीрд╡ी рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рд▓рдЧाрдИ рдЬा рд░рд╣ी рд╣ै। рдпрд╣ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рд╕рд░्рд╡ाрдЗрдХрд▓ рдХैंрд╕рд░ рд╕े рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдк्рд░рджाрди рдХрд░рдиे рдХे рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рд╕े рджी рдЬाрддी рд╣ै рдФрд░ рд▓рдЧрднрдЧ 10 рд╡рд░्рд╖ों рддрдХ рдк्рд░рднाрд╡ी рд░рд╣рддी рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдпрд╣ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди 90 рд╕े 100 рдк्рд░рддिрд╢рдд рддрдХ рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдХрд╡рд░ेрдЬ рджेрддी рд╣ै рддрдеा рдк्рд░ाрдердоिрдХ рд░ोрдХрдеाрдо (рдк्рд░िрдХॉрд╢рдирд░ी рд╡ैрдХ्рд╕ीрдиेрд╢рди) рдХे рд░ूрдк рдоें рдЕрдд्рдпंрдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдкूрд░ी рддрд░рд╣ рдбिрдЬिрдЯрд▓ рдФрд░ рдкाрд░рджрд░्рд╢ी рд╣ै। рдмाрд▓िрдХा рдХो рдЕрдкрдиे рдоाрддा-рдкिрддा рдЕрдерд╡ा рдЕрднिрднाрд╡рдХ рдХे рд╕ाрде рдХेंрдж्рд░ рдкрд░ рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рд╣ोрдиा рд╣ोрдЧा। рдЖрдзाрд░ рдХाрд░्рдб, рдЬрди्рдо рдк्рд░рдоाрдг рдкрдд्рд░ рдЕрдерд╡ा рд╕्рдХूрд▓ рдк्рд░рдоाрдг рдкрдд्рд░ рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдЖрдпु рд╕рдд्рдпाрдкрди рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा। рдЗрд╕рдХे рдкрд╢्рдЪाрдд рдкोрд░्рдЯрд▓ рдкрд░ рдкंрдЬीрдХрд░рдг рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा, рдЬिрд╕рдоें рдЕрднिрднाрд╡рдХ рдХे рдоोрдмाрдЗрд▓ рдиंрдмрд░ рдкрд░ рдУрдЯीрдкी рднेрдЬा рдЬाрдПрдЧा। рдУрдЯीрдкी рд╕рдд्рдпाрдкрди рдХे рдмाрдж рд╣ी рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рджी рдЬाрдПрдЧी рдФрд░ рддрдд्рдХाрд▓ рдк्рд░рдоाрдг рдкрдд्рд░ рднी рдЬाрд░ी рдХिрдпा рдЬाрдПрдЧा। рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдХे рдмाрдж рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдмाрд▓िрдХा рдХो рдЖрдзे рдШंрдЯे рддрдХ рдиिрдЧрд░ाрдиी рдоें рдмैрдаाрдпा рдЬाрддा рд╣ै, рддाрдХि рдХिрд╕ी рднी рдк्рд░рдХाрд░ рдХी рдк्рд░рддिрдХ्рд░िрдпा рдХी рд╕्рдеिрддि рдоें рддुрд░ंрдд рдЪिрдХिрдд्рд╕рдХीрдп рд╕рд╣ाрдпрддा рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдХрд░ाрдИ рдЬा рд╕рдХे। рдпрд╣ рд╕िंрдЧрд▓ рдбोрдЬ рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рд╣ै, рдЬिрд╕े рд╕рд░рдХाрд░ рдж्рд╡ाрд░ा рдЗрд╕े рдкूрд░्рдгрддः рдиिःрд╢ुрд▓्рдХ рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдХрд░ाрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै।
рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдЕрдзिрдХाрд░ी рдбॉ рд░рдЪрдиा рдиे рдмрддाрдпा рдХि рднाрд░рдд рдоें рдорд╣िрд▓ाрдУं рдоें рдХैंрд╕рд░ рд╕े рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ी рдоृрдд्рдпु рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рдХाрд░рдгों рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдЗрдХрд▓ рдХैंрд╕рд░ рджूрд╕рд░े рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╣ै, рдЬрдмрдХि рдкрд╣рд▓े рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдУрд░рд▓ рдХैंрд╕рд░ рд╣ै। рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдЖंрдХрдб़ों рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд░्рд╡ाрдЗрдХрд▓ рдХैंрд╕рд░ рдХे рдХाрд░рдг рдк्рд░рддिрд╡рд░्рд╖ рдмрдб़ी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рдорд╣िрд▓ाрдУं рдХी рдоृрдд्рдпु рд╣ोрддी рд╣ै, рдЗрд╕рд▓िрдП рдпрд╣ рдЕрднिрдпाрди рдЕрдд्рдпंрдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै। рд╡िрд╢्рд╡ рдХे рд▓рдЧрднрдЧ 160 рджेрд╢ों рдоें рдпрд╣ рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдЕрднिрдпाрди рдкрд╣рд▓े рд╣ी рд▓ाрдЧू рдХिрдпा рдЬा рдЪुрдХा рд╣ै। рднाрд░рдд рдоें рдЗрд╕े рд╡्рдпाрдкрдХ рд╕्рддрд░ рдкрд░ рд▓ाрдЧू рдХрд░ рдмाрд▓िрдХाрдУं рдХे рднрд╡िрд╖्рдп рдХो рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рдХрд░рдиे рдХा рд▓рдХ्рд╖्рдп рд░рдЦा рдЧрдпा рд╣ै। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि рдпрд╣ 90 рджिрдиों рдХा рд╕рдШрди рдЕрднिрдпाрди рдиिрд░्рдзाрд░िрдд рдХेंрдж्рд░ों— рдЬैрд╕े рдЬिрд▓ा рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ (рдбीрд╕ीрдПрдЪ), рд╢рд╣рд░ी рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХेंрдж्рд░ (рдпूрдПрдЪрд╕ी) рдФрд░ рд╕ाрдоुрджाрдпिрдХ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХेंрдж्рд░ (рд╕ीрдПрдЪрд╕ी)—рдкрд░ рд╕ंрдЪाрд▓िрдд рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै। рдлрд░ीрджाрдмाрдж рдЬिрд▓े рдХे рд╕рднी рдк्рд░рдоुрдЦ рдХेंрдж्рд░ों рдкрд░ рдХोрд▓्рдб рдЪेрди рд╕िрд╕्рдЯрдо, рдЖрдИрдПрд▓рдЖрд░ рдбीрдк рдл्рд░ीрдЬрд░, рддाрдкрдоाрди рд▓ॉрдЧрд░्рд╕ рдПрд╡ं рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХी рдЧрдИ рд╣ै, рддाрдХि рд╡ैрдХ्рд╕ीрди рд╕ुрд░рдХ्рд╖िрдд рддाрдкрдоाрди рдкрд░ рд╕ंрд░рдХ्рд╖िрдд рд░рд╣े। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрд╣ा рдХि 90 рджिрдиों рдХे рд╡िрд╢ेрд╖ рдЕрднिрдпाрди рдХे рдкрд╢्рдЪाрдд рдЗрд╕े рдиिрдпрдоिрдд рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рдХрд░рдиे рдХी рдпोрдЬрдиा рд╣ै।
рдЙрди्рд╣ीрдиे рдХрд╣ा рдХि рдпрд╣ рдЕрднिрдпाрди рдкूрд░्рдгрддः рдиिःрд╢ुрд▓्рдХ рдФрд░ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рд╡्рдпाрдкी рд╣ै, рддрдеा рдкाрдд्рд░ рднाрд░рддीрдп рдмाрд▓िрдХाрдПं рдЗрд╕рдХा рд▓ाрдн рдЙрдаा рд╕рдХрддी рд╣ैं। рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдЕрднिрднाрд╡рдХों рд╕े рдЕрдкीрд▓ рдХी рд╣ै рдХि рд╡े рдЕрдкрдиी рдмेрдЯिрдпों рдХो рд╕рдордп рдкрд░ рдЯीрдХाрдХрд░рдг рдХे рд▓िрдП рдЕрд╡рд╢्рдп рд▓ाрдПं, рддाрдХि рд╕рд░्рд╡ाрдЗрдХрд▓ рдХैंрд╕рд░ рдЬैрд╕ी рдЧंрднीрд░ рдмीрдоाрд░ी рдХी рд░ोрдХрдеाрдо рд╕ुрдиिрд╢्рдЪिрдд рдХी рдЬा рд╕рдХे рдФрд░ рд╕्рд╡рд╕्рде рднाрд░рдд рдХे рдиिрд░्рдоाрдг рдоें рд╕рд╣рдпोрдЧ рдоिрд▓ рд╕рдХे।
рдЗрд╕ рдЕрд╡рд╕рд░ рдкрд░ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╡िрднाрдЧ рдХे рд╡рд░िрд╖्рда рдЕрдзिрдХाрд░ी, рдбॉрдХ्рдЯрд░, рдирд░्рд╕िंрдЧ рд╕्рдЯाрдл рдФрд░ рдмрдб़ी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рд▓ाрднाрд░्рдеी рдЙрдкрд╕्рдеिрдд рд░рд╣े।